سرگیجه در بورس (انفعال معامله‌گران)

در حالی که روند رو به رشد شاخص کل بورس طی هفته نیمه‌تعطیل گذشته، امید معامله‌گران برای خیزش دوباره بازار سرمایه را افزایش داده بود اما طی دو روز گذشته کاهش چشمگیر این نماگر مجددا تردیدهای زیادی را پیش‌روی سرمایه‌گذاران قرار داده است.

به گزارش جهان صنعت نیوز: شاخص هم‌وزن نیز طی این مدت روند مشابهی را پشت سر گذاشته و حتی در روزهای صعودی نیز نتوانسته است رشد قابل‌توجهی را ثبت کند. بررسی رفتار بازار سرمایه نشان می‌دهد که این بازار از سوی دو نیروی متضاد تحت فشار قرار گرفته و بدین ترتیب معامله‌گران را با تردید و سردرگمی مواجه کرده است. از یک سو گزارش‌های منتشرشده از سوی شرکت‌ها عموما مثبت ارزیابی شده و دورنمای امیدبخشی را برای ورود سرمایه‌گذاران ترسیم کرده است. همچنین طبق انتظارات، رشد نرخ تورم و افزایش قیمت دلار نیمایی به عنوان مبنای محاسبات مالی شرکت‌ها و کاهش فاصله آن با نرخ دلار آزاد باید به عنوان دیگر اهرم‌های رشد بورس عمل کنند. اما از سوی دیگر اظهارات رییس کل جدید بانک مرکزی مبنی بر پیگیری سیاست کنترل نرخ ارز، افزایش تنش و ابهام بر سر برجام، رشد نرخ بهره بین‌بانکی و ربایش نقدینگی از بازار سرمایه توسط اوراق بدون ریسک به عنوان نیرویی متضاد، پارامترهای مثبت بازار را خنثی کرده و همزمان به دلیل اعتمادسوزی سال گذشته توانسته است روند منفی بازار را تقویت کند. پیام الیاس کردی تحلیلگر بازار سرمایه در گفت‌وگو با «جهان‌صنعت» عدم ورود خریداران به عرصه معاملات در وضعیت کنونی بازار را طبیعی ارزیابی می‌کند و بر این باور است که در حال حاضر، سرمایه‌گذاری بلندمدت است که می‌تواند سود مناسبی را برای معامله‌گران به دنبال داشته باشد. او در همین حال نسبت به توجه بیش از حد به ارقام شاخص کل انتقاد می‌کند و این شاخص را نماگر و دماسنج مناسبی برای وضعیت کلی بازار سرمایه نمی‌داند.

روز گذشته شاخص کل بازار سرمایه با عقبگرد ۱۰ هزار و ۴۲ واحدی مواجه بود و بدین ترتیب با ۷۱/۰ درصد افت، در سطح یک میلیون و ۴۵۵ هزار و ۶۱۰ واحد قرار گرفت. شاخص کل بورس در روزهای آغازین شهریورماه کانال ۵/۱ میلیون واحدی را از دست داده بود اما مجددا توانسته بود از این مرز عبور کند. با این حال باقی ماندن در این سطح چندان طول نکشید و در تاریخ بیست و یکم شهریورماه نماگر بازار دوباره به کانال پایین‌تر سقوط کرد. در شرایطی که پیش‌بینی می‌شد با ورود به پاییز، بازار سرمایه شرایط بهتری را تجربه کند و شاخص کل نیز بار دیگر برای فتح قله ۶/۱ میلیونی مهیا شود اما طی روزهای گذشته روند بازار معامله‌گران را نسبت به صعودی پایدار ناامید کرده است. طی هفته‌های اخیر ارزش معاملات خرد نیز با کاهش مواجه بوده و نشان از حرکت دست به عصای سرمایه‌گذاران در فضای پرابهام بازار سرمایه‌دارد. بر این اساس روز گذشته ارزش معاملات خرد بازار رکورد کاهشی جدیدی ثبت کرد و با رسیدن به عدد پنج هزار و ۱۶۲ میلیارد تومان، در کمترین میزان از دو ماه گذشته بدین سو قرار گرفت. از یک ماه گذشته تاکنون بازار سرمایه همچنین عموما شاهد خروج پول حقیقی بوده و این روند طی هفته‌های اخیر تقویت شده است. از ابتدای مهرماه نیز بازار سرمایه تنها دو روز پول حقیقی جذب کرده که نسبت بسیار اندکی در برابر خروج پول از بازار را نشان می‌دهد. کارشناسان بازار سرمایه سایه سنگین ابهامات سیاسی و اقتصادی را همچنان موثرترین عامل در روند کنونی بازار سرمایه می‌دانند. بانک مرکزی، وزارت اقتصاد، وزارت امور خارجه و دیگر ارکان موثر بر اقتصاد کشور در دولت جدید همچنان از اعلام سیاست‌های کلی طفره می‌روند و فعالان اقتصادی را با سردرگمی مواجه کرده‌اند. بدین ترتیب فعالان بازار سرمایه نیز همچنان در سایه این ابهامات منفعل عمل می‌کنند. در حالی این تردیدها ادامه دارد که تحلیلگران بازار سرمایه مهم‌ترین عامل تحرک دوباره بورس را ورود پول می‌دانند؛ امری که با توجه به وضعیت اقتصادی مبهم کنونی بعید به نظر می‌رسد.

فشار نرخ بهره و عرضه اوراق بر بازار سرمایه

پیام الیاس‌کردی تحلیلگر بازار سرمایه در گفت‌وگو با «جهان‌صنعت» عنوان می‌کند: «بازار مهیای شکستن شاخص یک میلیون و ۶۰۰ هزار واحدی بود اما باید توجه داشت که بازار با ورود پول حرکت می‌کند. اما کدام آیتم ورود پول را مختل کرده است؟ ما درباره بحث عدم‌اعتماد مردم و از دست رفتن جایگاه بورس نزد آنان به عنوان اولویت اول سرمایه‌گذاری، شرایط نامطلوب بازار، خستگی مردم از روند طولانی نزولی بازار و ناامیدی نسبت به آینده و مواردی از این دست بسیار صحبت کرده‌ایم. اما آنچه طی ماه‌های اخیر شاهد بوده‌ایم روند افزایشی نرخ بهره بین‌بانکی بوده که تاثیر زیادی بر وضعیت بازار سرمایه داشته است.» او بیان می‌کند: «به نظر من عامل اصلی که بازار سرمایه در حال حاضر نسبت به آن واکنش نشان می‌دهد، نرخ بهره بین‌بانکی است. نرخ بهره طی مدت اخیر روند صعودی گرفته و ارقام بالایی نشان می‌دهد. از سوی دیگر نیز عرضه اوراق است که عملا پول را از بازار سرمایه خارج کرده است.» الیاس کردی تاکید می‌کند: «با توجه به اثر این دو عامل در کنار یکدیگر می‌توان گفت بازار اکنون در شرایط طبیعی به سر می‌برد و باید حق داد که خریدار در این شرایط وجود نداشته باشد.»

کسب سود با سرمایه‌گذاری بلندمدت

این تحلیلگر بازار سرمایه در ادامه می‌افزاید: «با این حال زمانی که شرایط کلان اقتصادی از جمله تورم و نقدینگی را بررسی می‌کنیم در می‌یابیم که در بسیاری از سهم‌ها روندهای عجیبی طی می‌شود و برخی سهم‌ها به طرز غیرعادی در ارقام پایین قرار گرفته‌اند. از همین رو ترجیح من این است که حتی در این بازار بسیار آرام خرید را آغاز کنم اما افق دید را بلندمدت قرار دهم و زمان زیادتری را برای کسب سود و جبران ضرر در نظر داشته باشم.» او در پاسخ به این سوال که در چنین شرایطی سرمایه‌گذار باید چه نوع استراتژی را مدنظر قرار دهد، اظهار می‌کند: «نگاه و خلقیات سرمایه‌گذار در مدل سرمایه‌گذاری و میزان نقد ماندن یا ورود به سهام و نوع پولی که وارد بازار کرده، بسیار موثر خواهد بود. در حال حاضر به نظر من اگر فرد با پول مازاد با قصد سرمایه‌گذاری بلندمدت به معنای دست‌کم دو تا سه سال، به بازار ورود کند می‌تواند سود بسیار مناسبی از بازار سرمایه کسب کند.» الیاس کردی تاکید می‌کند: «اگر چه طی این مدت به دلیل تورم، قیمت در تمامی بازارها افزایش خواهد یافت اما به نظر من بازار سرمایه نه تنها می‌تواند زیان کنونی را جبران کند بلکه در مقطعی می‌تواند از بازارهای موازی پیشی بگیرد.» او تصریح می‌کند: «با این حال اگر فرد با دید سرمایه‌گذاری میان‌مدت مثلا تا پایان امسال یا حتی تا پایان نیمه نخست سال آینده ورود کند، این سرمایه‌گذاری با ریسک همراه خواهد بود. به این معنا که سرمایه‌گذاری تا پایان سال بسیار پرریسک است اما با عبور از شش ماهه دوم سال آینده، وضعیت بازار سرمایه بسیار بهبود خواهد یافت.» الیاس کردی ابراز می‌کند: «البته باید تاکید کنم که این تحلیل‌ها با توجه به مفروضات فعلی اقتصاد ایران است. همان‌طور که می‌دانید کشور ما در رابطه با قوانین، مقررات و تصمیمات اقتصادی با تغییرات متعدد و زودهنگام روبه‌رو است و ممکن است کشور در یک ماه آینده آبستن حوادث جدیدی باشد و تصمیمات جدیدی از سوی دولت اتخاذ شود. از همین رو نمی‌توان این تحلیل را یقینی و مطلق دانست بلکه با توجه به مفروضات فعلی می‌توان این نگاه را به بازار داشت.»

شاخص کل؛ دماسنجی نامناسب

این تحلیلگر بازار سرمایه همچنین شاخص‌کل را دماسنج مناسبی برای وضعیت بازار نمی‌داند و منتقد توجه بیش از حد به این نماگر در تحلیل‌ها و سیاستگذاری‌های مسوولان است. او در این باره می‌گوید: «فرض کنید بخواهیم دمای هوا را اندازه‌گیری کنیم. در حال حاضر هوا سرد شده است، اما اگر زیر دماسنج یک شعله کوچک روشن کنیم، دمای هوا بالاتر از حد واقعی نشان داده می‌شود، در حالی که احساس سرما می‌کنیم. انتقاد من این است که شاخص‌کل نیز که تغییرات آن دائما در خبرها اعلام می‌شود و در تمامی بررسی‌ها نیز به آن استناد می‌شود و سیاستگذار نیز آن را مورد توجه قرار می‌دهد، شاخصی نیست که نماگر کلیت بازار سرمایه و شرایط واقعی آن باشد. به معنای دیگر نمی‌توان گفت که لزوما اگر شاخص کل مثبت باشد، کلیت بازار مثبت بوده است.» الیاس کردی می‌افزاید: «از دوران ریاست آقای صالح‌آبادی بر سازمان بورس، سود نقدی هم به محاسبات شاخص کل اضافه شد و بازدهی نقدی هم مورد توجه قرار گرفت، اما به باور من در محاسبات شاخص‌کل باید تنها بازده سهام مورد بررسی قرار گیرد و بازده نقدی در آن دخیل نباشد. در حال حاضر ما شاهد آن هستیم که در برخی روزها، به جز چند سهم بزرگ و خاص یا اصطلاحا شاخص‌ساز با ارزش بازار بالا، کلیت بازار منفی است، با این حال شاخص کل مثبت بوده است چرا که سهام شاخص‌ساز مثبت بوده‌اند. در نتیجه شاخص‌کل نمی‌تواند نماگر مناسبی برای وضعیت بازار باشد. روز گذشته هم دیدیم که کلیت بازار شرایط بدتری را هم تجربه می‌کرد، اما چند سهم پالایشی بزرگ روند نزولی شاخص کل را کند کردند.»

کد خبر 132455

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
3 + 3 =