گوش به زنگگوش به زنگ

گروه خبری فرهنگی هنری

درباره علی نصیریان و نقش آفرینی شگفت آورش در فیلم مسخره باز

  1. صفحه اصلی
  2. اخبار فرهنگی هنری

نصیریان از معدود آدم هایی است که تا نقش را باور نکند نمی تواند آن را بیافریند: رد پیشنهاد بازی در «اجاره نشین ها» فقط به همین دلیل بود، او نقش را «باور» نکرد. به همین دلیل هم می شود در پس همه ی نقش هایش خود او را دید

پایگاه خبری تلکسیران :واژه ی «پیر» فقط دلالت بر سن و سال ندارد، کنار عددی که سن را مشخص می کند معنای پختگی هم می دهد؛ یک جور عالِم بودن، دانا بودن، غنی بودن. با همه ی این معناهاست که علی نصیریان را «پیر» خطاب می کنم: «پیر فرزانه». او کسی است که تماشاگر به او اعتماد می کند، نمی تواند دوست اش نداشته باشد و او را رها کند. در پس هر خطایی از جانب او دنبال خیری می گردد، انگار «نمی خواهد» بپذیرد که او، این پیرِ آرام و درون گرا، آدم بدی باشد. او نقش ها را پیچیده می کند، با فرورفتن در خود، با سکوت و مکث. به همین دلیل نمی شود با دیدنِ او فهمید چه نیتی دارد، که پس پشت سرش چه می گذرد، که منفی است یا مثبت. هر بارکه می خواهیم ایمان بیاوریم او شخصیتی کاملاً مثبت را بازی می کند با ریزه کاری ها نقش را منفی می کند و هر بار مصمم ایم تا او را شخصیتی منفی بدانیم او وجهی مثبت از آن می سازد.

پیچیدگی است که او را از پیری به فرزانگی و بعد، استادی رسانده؛ پیچیدگی، هنر اوست، هنر هضم نقشْ درون خود و خلق یک آدمِ تازه. اما هر نقشی همیشه تکه ای از وجود خود بازیگر را دارد، به همین دلیل است که تصنع معنا پیدا می کند و باور نکردن نقش، خودش را نشان می دهد. حقیقتِ بازی از درون بازیگر می جوشد، از صداقت او با خودش و با نقش، از اینکه شخصیت را فرییکار نبیند و خودش را جای او بگذارد و همان جوری فکر کند که آن شخصیت.

                             

                                                                                   علی نصیریان در صحنه ای از فیلم مسخره باز

نصیریان از معدود آدم هایی است که تا نقش را باور نکند نمی تواند آن را بیافریند: رد پیشنهاد بازی در «اجاره نشین ها» فقط به همین دلیل بود، او نقش را «باور» نکرد. به همین دلیل هم می شود در پس همه ی نقش هایش خود او را دید، خود او به اضافه ی اجزا و حال و هوا و روحیه ای که آفریده، خلق کرده. دقت کنید: علی نصیریان مشهور است به کم حرفی، اهل حضور و شلوغ کاری نیست و در محافل کمتر حاضر می شود و کمتر مصاحبه می کند. همین وجه هم در بازی هایش دیده می شود، مردان خوددار و کم حرف اما مصمم و البته تلخ. به همین دلیل وقتی از بازی های پیچیده ی او حرف می زنیم در واقع به درون گرایی و پیچیدگی شخصیت او و باری که وارد بازی می کند اشاره می کنیم. او مرد اندوهگینی به نظر می رسد، تلخی او مستمر است، انگار از ته قلبش نشأت می گیرد اما او غم را کنترل و به مزیتی در اجرای نقش بدل می کند.

«کنترل» واژه ای است که بازی او را توصیف می کند: مهارت در کنترل همه ی اجزای نقش، از حس او گرفته تا حرکات بدن. مهارت نصیریان در استفاده ی اندازه و به موقع از تکنیک است، اینکه با مخفی کردن حس هایش، ابهام ایجاد می کند، ابهامی که تماشاگر را نسبت به او کنجکاو می کند. اما اگر بازی های او را به عناوین کلی مثل مرد اندوه گین و تودار و عبوس محدود کنیم، قدرتش را نادیده گرفته ایم.

نصیریان هر چقدر که در بازی مقتدر است، یک جور شیطنت هم همراه نقش دارد، یک شیرینی ظریف اما ملموس که تماشاگر را جذب می کند. لطفاً به چشم هایش نگاه کنید: کشیدگی گوشه ی چشم هایش یک جور شیطنت به چهره اش اضافه می کند و او را بازیگوش و تیزهوش و گهگاه مکار نشان می دهد. همین وجه است که می تواند بخشی از اجرای جدی او را تلطیف کند. کارگردانی که بتواند از این مزیت ها استفاده کند، ماهیت تودار و غمگین و عبوس خود نصیریان را با شیرینی و مکر و شیطنت اش بیامیزد موفق می شود که یک شخصیت ممتاز و معرکه بیافریند: کاری که سال ها پیش علی حاتمی در «کمال الملک» کرد ناشی از شناخت درست بازیگر و استفاده از این ویژگی بود.

حالا بعد سال ها این همایون غنی زاده است که در «مسخره باز» توانسته از این مزیت استفاده کند، با کمک لحن فیلمش، شوخی و جدی را در هم بیامیزد و از چهره ی اخموی نصیریان و شیطنت چشم هایش بهره ببرد. بازگشت نصیریان به سینما، بازگشت تمام عیاری است؛ بازگشت بازیگری پیچیده که طنازی اش را هم از ما مخفی می کند.

 

منبع:روزنامه سازندگی



addup.center