گوش به زنگگوش به زنگ

چه کسانی از تحریم ها علیه ایران سود می برند؟!


پس از اینکه دونالد ترامپ رئیس جمهور آمریکا، خروج این کشور از برجام را اعلام کرد، واشنگتن متحدان خود را برای پایان دادن به واردات نفت ایران تا تاریخ 4 نوامبر(13 آبان) تحت فشار قرار داده است.

امریکا اعلام کرده متحدانش فقط تا ۴ نوامبر میتوانند از ایران نفت خریداری کنند

امریکا اعلام کرده متحدانش فقط تا ۴ نوامبر میتوانند از ایران نفت خریداری کنند

بعلاوه در جلسه توجیهی در تاریخ ۲۶ ژوئن، سخنگوی وزارت امور خارجه ایالات متحده، قاطعانه اعلام کرد که آمریکا هیچ برنامه ای برای هرگونه تمدید و یا لغو زمان بندی ارائه شده ندارد. این بیانیه باعث به وجود آمدن احساس خطر و شرایط اضطراری شد و باعث شد قیمت نفت تا ۳.۵ درصد افزایش پیدا کند.

بیژن زنگنه وزیر نفت ایران نیز در مصاحبه با CNN، ترامپ را برای این افزایش قیمت سرزنش کرد. در نهایت این افزایش قیمت به سود اقتصادهای نفت محور ازجمله عربستان سعودی، روسیه و عراق خواهد بود. به ویژه اینکه آنها قادر خواهند بود تا به عنوان جایگزینی برای نفت ایران تلقی شوند.

ایران سومین تولید کننده بزرگ در سازمان کشورهای صادر کننده نفت (اوپک) است و در ماه می ۲۰۱۸ حدودا ۲.۷ میلیون بشکه در رور نفت صادر کرده است. چین بزرگترین مشتری ایران تقریبا ۲۷ درصد از صادرات ایران را خریداری کرده است. به دنبال چین، به ترتیب هند با ۱۶ درصد، کره جنوبی و ترکیه با ۱۰ درصد و ژاپن با ۷ درصد قرار دارند. با توجه به اینکه صادرات نفت ایران تا حدود ۱ الی ۱.۵ میلیون بشکه در روز طی سالهای ۲۰۱۳ تا ۲۰۱۵ (از  حدود ۲.۵ میلیون بشکه در روز در پایان ۲۰۱۳) به دلیل تحریم های شدید اقتصادی پایین آمده بود، بسته به اینکه کدام کشورها سیاست های کاخ سفید را برای تحریم ایران دنبال میکنند، میتوان انتظار داشت تولید ایران تا حدود ۱ الی ۲ میلیون بشکه در روز کاهش داشته باشد.

این کاهش تولید باعث خواهد شد کشور های منطقه برای پر کردن این کمبود نگاهی به دیگر تولید کنندگان داشته باشند. برای مثال ترکیه با عدم خرید نفت ایران، به امید کمک روسیه خواهد بود.

در سال ۲۰۱۷ ترکیه در مجموع ۲۴.۹ میلیون تن نفت خام وارد کرد. ۵۰ درصد این واردات از ایران و بقیه از عراق، روسیه، کویت و عربستان سعودی بود. با توجه به این موضوع که عراق(کشور دیگری که توانایی جایگزین کردن نفت ایران را دارد) یک گزینه با ریسک و خطر بیشتر محسوب میشود، اگر ترکیه به سمت اجرای تحریم های مورد نظر آمریکا علیه ایران حرکت کند، خود به خود روسیه بیش از ۶۰ درصد ار نفت ترکیه را تأمین میکند. به علاوه اینکه در حال حاضر بیشتر گاز ترکیه را نیز روسیه تامین میکند.

وقتی به این مجموعه، پروژه نیروگاه هسته ای آکی یو که قرار است توسط سازمان انرژی اتمی روستوم روسیه ساخته شود را اضافه کنیم، به این نتیجه می رسیم که ترکیه ممکن است در خطر اتکای کامل به روسیه باشد. این موضوع اگر هیچ مشکلی نیز برای ترکیه به وجود نیاورد، الزامات ناتو در مورد این کشور را نقض میکند.

با توجه به همه این موارد، نیحات زیبکچی وزیر انرژی ترکیه، در ۲۹ ژوئن گفت:

تصمیمات گرفته شده توسط آمریکا برای ما الزام آور نیستند. البته که ما از تصمیم سازمان ملل پیروی می کنیم. در باقی موارد، ما تنها از منافع ملی خود پیروی میکنیم.

برنده بعدی در صورت اجرای گسترده تحریم های آمریکا، عربستان سعودی خواهد بود. کاهش زیاد در صادرات نفت ایران( برای مثال یک میلیون بشکه در روز) احتمالا باعت افزایش شدید تولید عربستان خواهد شد. افزایشی که از اواخر دهه ۱۹۶۰ بی سابقه بوده است. این افزایش برای پاسخ گویی به نیاز بازار خواهد بود.

کره جنوبی به نوبه خود اعلام کرده که واردات نفت خام از ایران را تا پایان ماه جولای با توقف همه محموله ها خاتمه خواهد داد. به گزارش بلومبرگ، این موضوع ایران را به جز قانع کردن بزرگترین مشتری خود یعنی چین(برای خرید نفت ایران)، با گزینه های محدودی مواجه می کند. این موضوع می تواند باعث به وجود آمدن یک رابطه بدون توارن بین دو کشور شود که باعث میشود ایران مجبور به اتکای بیش از حد به چین شود. این رابطه نامساوی میتوند برای چین مثبت باشد، از آنجا که ممکن است باعت شود این کشور به بزرگ ترین و تنها وارد کننده نفت خام از ایران تبدیل شود و به طور حتم قدرت نفوذ بیشتری در اقتصاد ایران به این کشور بدهد.

منبع: rt.com